Autyzm i pokrewne zaburzenia rozwojowe

Podczas wizyt u specjalistów możecie usłyszeć wiele nazw i określeń podobnych do autyzmu lub „rodzajów autyzmu”. W artykule opisujemy skąd biorą się te różnice w pojęciach, dzięki czemu łatwiej będzie Wam orientować się w tych terminach.

różne-drzewa

Zmiany w klasyfikacjach używanych do diagnozowania

Klasyfikacje diagnostyczne wyznaczają granice zaburzeń i kryteria do diagnozowania. Listy objawów i nazwy zaburzeń użyte w klasyfikacjach są wiążące dla psychologów i psychiatrów, których zadaniem jest postawienie diagnozy.

Według najnowszej wersji klasyfikacji amerykańskiej DSM-V w diagnozowaniu nie wyodrębnia się już osobnych zaburzeń „wewnątrz” spektrum autyzmu tj. Zespół Aspergera. W Polsce oficjalnie obowiązującą klasyfikacją jest ICD-10, dlatego nadal spotykamy diagnozy np. Zespołu Aspergera lub autyzmu atypowego.

Dla dociekliwych: do przejrzenia artykuł o spektrum zaburzeń autyzmu, w którym wyjaśniamy aktualny sposób pojmowania autyzmu oraz do artykułu o klasyfikacjach diagnostycznych, gdzie dokładniej opisujemy 2 istniejące klasyfikacje diagnozowania zdrowia psychicznego, używane też do diagnozy autyzmu.

Zespół Aspergera (ZA)

Zespół Aspergera jest kojarzony z wysoką inteligencją i stosunkowo łagodnymi trudnościami, jest częścią spektrum autyzmu, jest wyodrębiony w ICD-10. Informacje o ZA znajdziecie w osobnym artykule: Zespół Aspergera.

Autyzm atypowy

Autyzm atypowy jest wyodrębniany w ICD-10 jako część spektrum autyzmu. Różni się od autyzmu (nayzwanego też czasem autyzmem dziecięcym, autyzmem wczesnodziecięcym lub autyzmem Kannerowskim) spełnianiem jedynie dwóch z trzech kryteriów potrzebnych do zdiagnozowania autyzmu (zawartych w klasyfikacji) lub/i późniejszym wystąpieniem objawów (po 3 roku życia). W praktyce ta diagnoza stawiana jest wtedy, kiedy osoba z różnych przyczyn „wymyka się” kryteriom diagnostycznym autyzmu.

Zespół Retta

Zespół Retta ma podłoże genetyczne, dotyczy jedynie dziewczynek (chłopcy z tą samą mutacją genu umierają przed narodzinami lub tuż po narodzinach). Jest to zaburzenie, które na wczesnym etapie może być mylone z autyzmem, ponieważ w przebiegu choroby około 18 miesiąca życia dziecko traci zainteresowanie światem oraz nabyte umiejętności (np. umiejętność mówienia). Pojawiają się stereotypowe ruchy rąk tj. klaskanie, dotykanie twarzy i okolic ust, które mogą przypominać stereotypowe ruchy wykonywane przez dzieci na spektrum autyzmu. Dalszy przebieg Zespołu Retta różni się autyzmu. Diagnozę Zespół Retta udowadniają badania genetyczne. Zespół Retta jest chorobą genetyczną i dlatego wykreślono go z najnowszej klasyfikacji DSM-V.

Dziecięce zaburzenie dezintegracyjne (Zespół Hellera)

Zespół Hellera jako osobną jednostkę znajdziemy w ICD-10, jest bardzo rzadkim zburzeniem. Początkowo rozwój dziecka przebiega typowo a około 24 miesiąca życia lub później następuje regres. Dziecko traci nabyte umiejetności. Regres dotyczy umiejętności społecznych, mowy i komunikacji, umiejętności ruchowych, panowania nad zwieraczami. Pod względem zachowań dziecka zaburzenie dezintegracyjne jest podobne do autyzmu, o znacznym nasileniu objawów. Według klasyfikacji diagnostycznej DSM-V zaburzenie nie jest diagnozowane jako osobna jednostka, ale jest częścią spektrum autyzmu.

Autyzm wysokofunkcjonujący (HFA – High-functioning autism) i autyzm niskofunkcjonujący (LFA – Low-functioning autism)

Autyzm wysokofunkcjonujący/niskofunkcjonujący nie jest osobnym zaburzeniem i nie znajduje się w żadnej z klasyfikacji diagnostycznych. Często w ten sposób określa się osoby na spektrum autyzmu, które dobrze radzą sobie w życiu lub które mają wysoką inteligencję. Jest to określenie często używane dla uproszczenia, jednak nie jest sprecyzowane tzn. ma różne znaczenia. Nie jest też poprawne, ponieważ profile spektrum autyzmu są tak różnorodne, że nie da się podzielić osób autystycznych na „nisko funkcjonujące” i „wysoko funkcjonujące”.

Podobne artykuły