Podstawowe informacje wyjaśniające czym jest autyzm, znajdziesz w artykule Autyzm - prostymi słowami

Wrzesień 2015, Kraków – Autyzm, od nauki do praktyki

Konferencja „Autyzm – od nauki do praktyki” zorganizowana przez Wydział Psychologii Uniwersytetu Jagiellońskiego odbyła się 25-27 września w Krakowie. Wyjątkowość tej konferencji polegała na obecności najwybitniejszych naukowców ze Stanów Zjednoczonych, zajmujących się badaniem autyzmu oraz pracą terapeutyczną z osobami z autyzmem. Tematami przewodnimi konferencji była diagnoza i wczesne wykrywanie autyzmu oraz terapia z perspektywy naukowców, którzy przekładają najświeższą wiedzę – na praktykę. Prelegenci popierali swoje wypowiedzi najnowszymi wynikami badań na temat autyzmu. Konferencja zgromadziła ponad 300 rodziców oraz specjalistów w Krakowie.

Celem organizowanej przez nas konferencji jest przybliżenie psychologom, terapeutom, nauczycielom, rodzicom i opiekunom dzieci z autyzmem najnowszej, rzetelnej wiedzy na temat diagnozy i terapii autyzmu. Dlatego zaprosiliśmy do Krakowa najwybitniejszych przedstawicieli światowej nauki, specjalizujących się w badaniach nad autyzmem, a także najwybitniejszych światowych i polskich naukowców i praktyków, którzy zajmują się diagnozą i terapią zaburzeń ze spektrum autyzmu.

Organizatorzy

konferencja-wrzesień2015-plakat

Piątek był dniem warsztatowym. Uczestnicy mogli zapisać się na 2 warsztaty z 5 do wyboru. Warsztaty dotyczyły komunikacji alternatywnej PECS, interwencji behawioralnej w leczeniu zaburzeń jedzenia, narzędzi diagnostycznych ADOS-2 i ADI-R, narzędzi do badań przesiewowych pod kątem zaburzeń ze spektrum autyzmu M-CHAT-R i SACS-R oraz zachowań trudnych. Szczególnie ciekawy w opiniach uczestników był warsztat dotyczący narzędzi diagnozowania autyzmu, ADOS ma być wprowadzony do Polski w przyszłym roku.

Część wykładową dotyczącą diagnozy, trwającą przez całą sobotę, rozpoczęła prof. Katarzyna Chawarska, która pracuje na Uniwersytecie w Yale, prowadzi badania nad rodzeństwem osób z autyzmem z fundacją Autism Speaks, jest dyrektorem klinki zaburzeń rozwoju niemowląt oraz laboratorium wczesnego rozwoju poznawczego, prowadzącego badania na temat typowego i atypowego rozwoju dzieci. Profesor Chawarska interesuje się wykrywaniem wczesnych oznak w rozwoju dziecka, które wskazują na autyzm i podczas konferencji w Krakowie poprowadziła wykład na temat rozpoznawania autyzmu u najmłodszych dzieci. U 20% młodszego rodzeństwa osób z autyzmem występują zaburzenia ze spektrum autyzmu przed 3 rokiem życia. Prof. Chawarska monitorując rozwój rodzeństwa osób z autyzmem doszła do wniosku, że do 24 miesiąca życia może zostać zdiagnozowane rzetelnie i w sposób pewny 60% dzieci z zaburzeniami ze spektrum. Badacze wciąż szukają sposobów, żeby wykrywać autyzm jak najwcześniej m. in. próbują nakreślić różnorodne wczesne ścieżki prowadzące do autyzmu. Aktualne praktyki diagnostyczne w Stanach (ADOS, narzędzia przesiewowe M-CHAT) prof. Chawarska uznała za efektywne, ale wymagające udoskonalenia. Profesor opisywała także badania nad uwagą, z których wynika, że małe dzieci z autyzmem nie patrzą na ludzi a przez to nie uczą się przez modelowanie i uznała je za bardzo obiecujące.

Kolejny wykład dotyczył nowych kierunków w diagnozie i ocenie objawów autyzmu, wygłosiła go prof. Catherine Lord światowej sławy specjalista w zakresie diagnozy, rozwoju społecznego i komunikacji oraz interwencji terapeutycznej w autyzmie. Prof. Lord jest współtwórczynią narzędzi diagnozowania autyzmu używanych obecnie w USA: ADOS – Autism Diagnosis Observation Schedule (skala obserwacji w diagnozie autyzmu) oraz ADI – Autism Diagnosis Interview (wywiad w diagnozie autyzmu). Te narzędzia traktowane są jako punkt odniesienia w tworzeniu standardów diagnozy na całym świecie.

W ostatnim wykładzie prof. Helen Tager- Flusberg opowiadała o języku i komunikacji w zaburzeniach ze spektrum autyzmu. Prof. Tager-Flusberg jest wykładowcą psychologii i nauk o mózgu na Uniwersytecie Bostońskim i dyrektorem Centrum Badań nad Autyzmem, prowadzi badania naukowe nad zaburzeniami rozwoju od 35 lat. Profesor opowiadała o prowadzonych badaniach nad językiem u dzieci i dorosłych ze spektrum autyzmu oraz o badaniach na temat wczesnych oznak zaburzeń ze spektrum autyzmu w rozwoju języka. Wszyscy wykładowcy przyznali zgodnie, że jeszcze bardzo dużo jest do zbadania w temacie autyzmu. Mówiąc o początkach swoich badań stwierdzali, że 30 lat temu myślano o autyzmie w dużym uproszczeniu, więc planując kolejne badania podchodzą do nich z dużą pokorą i nie oczekują znalezienia jednej przyczyny autyzmu lub jednego sposobu wykrywania go.

kraków-konferencyjna-sala

Drugi dzień wykładów rozpoczął się wystąpieniem: Jak nawiązać kontakt z osobą z autyzmem? Wiedza o rozwoju człowieka jako podstawa wczesnej interwencji. Na ten temat wypowiadała się prof. Connie Kasari, wykładowczyni i współzałożycielka Centrum Badań i Terapii Autyzmu przy Uniwersytecie Kalifornijskim w Los Angeles UCLA. Profesor Kasari opowiadała o badaniach prowadzonych w temacie wczesnej interwencji. Wczesne wspomagania według badań ma pozytywne rezultaty w zakresach: komunikacja społeczna z rodzicem, język, umiejętność zabawy, interakcje z rówieśnikami. Wciąż nie wiemy co dokładnie prowadzi do najlepszych rezultatów, badania nad wykryciem takich najbardziej sprzyjających czynników trwają. Prof. Kasari przedstawiała filmy z pracy terapeutycznej z dziećmi niemówiącymi, z wykorzystaniem komunikacji alternatywnej w formie aplikacji na tablecie. Terapia połączona z wprowadzeniem komunikacji alternatywnej w taki sposób dała w prowadzonym badaniu bardzo pozytywne efekty. Prof. Kasari zachęcała do wyjścia poza schematy w myśleniu, mówiła że pewnym jest, że nie ma jednej interwencji terapeutycznej skutecznej dla wszystkich. Trzeba być dobrze poinformowanym terapeutą czerpiącym z różnych źródeł, jednak zawsze muszą to być źródła sprawdzone i o tym był kolejny niedzielny wykład pod tytułem „Oparta na dowodach terapia osób z zaburzeniami ze spektrum autyzmu: podejście funkcjonalno-rozwojuwe”.

Wykład wygłosił prof. Michael D. Powers psycholog kliniczny, wykładowca w Wyższej Szkole Medycznej Uniwersytetu Yale, dyrektor Centrum terapii w Glastonbury, zajmujący się tematem autyzmu od ponad 30 lat. Prof. Powers podkreślał indywidualizację terapii dla konkretnego dziecka oraz przygotowanie terapeuty, który powinien wiedzieć dlaczego stosuje daną metodę terapeutyczną oraz jakie jest poparcie efektywnosci metody w badaniach naukowych. Prof. Powers stanowczo odradził stosowanie: chelatacji, terapii sekretyną i metody ułatwionej komunikacji, jako metod potwierdzonych jako nieskuteczne. Metody z największą liczbą potwierdzonych pozytywnych efektów to interwencje behawioralne takie jak: wygaszanie, modelowanie, odraczanie, PECS.

Ostatni wykład wygłoszony przez prof. Frederica Shica, informatyka i specjalistę od najnowszych technologii, na temat rosnącej roli technologii w życiu osób ze spektrum autyzmu. Prof Shic mówił o aplikacjach do komunikacji, platformach internetowych wspomagających rozwój społeczny, wykorzystaniu gier komputerowych i robotów do terapii i diagnozy oraz o możliwościach zbierania danych do badań, które niesie technologia. W panelach dyskusyjnych padło wiele pytań do gości z USA na temat realiów wspierania osób ze spektrum autyzmu w ich ośrodkach terapeutycznych.

Organizacja tak ciekawej konferencji skłania do optymizmu. Wiele jest obszarów do zbadania i wypróbowania w tematach diagnozy i terapii osób z autyzmem. Mogliśmy wiele nauczyć się od wybitnych gości, czuć było energię do działania na gruncie polskim.

Podobne artykuły